ĐÁNH THỨC TIỀM NĂNG VỀ NGHỆ THUẬT ẢNH TRÊN ĐÁ MIỀN TRUNG

Thiên nhiên ưu ái ban phát cho khu vực miền Trung nhiều tiềm năng vốn có khiến bất kỳ vùng đất nào cũng phải ghen tỵ, không chỉ có rừng xanh bát ngát chiếm già nửa diện tích, đồng bằng ven biển màu mỡ đủ để phát triển một nền nông nghiệp đa dạng, mạng lưới sông ngòi khá dày đặc chiếm một lượng khá lớn nguồn thủy năng của cả nước, cùng những điều kiện thuận lợi về cảnh quan thiên nhiên, sinh thái, văn hóa, lịch sử để phát triển du lịch…mà miền Trung còn chứa trong mình nguồn tài nguyên khoáng sản rất phong phú và đa dạng. Đặc biệt, nơi đây tập trung một khối lượng lớn về tiềm năng các loại đá magma, trầm tích, biến chất…Các đá bán quý như jasma, nazơđac, thạch anh tinh thể…cũng khá phổ biến. Nhiều loại trong số đó có thể sử dụng để chế tác các mặt hàng mỹ nghệ, trang trí và trang lát.

Trong những năm trước đây (2005-2008), các nhà khoa học Viện Địa chất thuộc Viện Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã triển khai các đề tài (do PGS -TSKH. Trần Trọng Hòa và TS. Trần Tuấn Anh làm chủ nhiệm) điều tra đánh giá một số loại đá để sản xuất hàng mỹ nghệ, góp phần phát triển ngành nghề địa phương các tỉnh miền núi phía Bắc.Những nghiên cứu này đã xác định được nhiều loại đá đạt các yêu cầu chất lượng (mỹ thuật) để chế tác các mặt hàng mỹ nghệ.

Tiếp nối những kinh nghiệm và sự thành công của các đề tài nêu trên và để nguồn tài nguyên này đóng góp thiết thực cho sự phát triển kinh tế – xã hội của khu vực miền Trung, các nhà khoa học Viện Địa chất tiếp tục thực hiện đề tài điều tra, đánh giá triển vọng và khả năng khai thác sử dụng nguồn đá mỹ nghệ phục vụ phát triển công nghiệp địa phương một số tỉnh miền Trung, từ Thanh Hóa đến Quảng Nam. Đề tài tập trung nghiên cứu chi tiết về đặc điểm phân bố, các đặc điểm mỹ – kỹ thuật (vân hoa, màu sắc, độ bóng,…) của các loại đá khác nhau.

Trong quá trình nghiên cứu, các nhà khoa học đã xác định được một số loại đá có đầy đủ các tiêu chí dùng để chế tác các mặt hàng mỹ nghệ, trang lát và trang trí gồm có: đá trầm tích sinh hóa carbonat, đá trầm tích lục nguyên, đá magma, đá biến chất, đá đỏ (Jasma), đá nazơđac, thạch anh tinh thể.

Đá trầm tích sinh hóa carbonat, phân bố nhiều ở các tỉnh Thanh Hóa, Nghệ An, Quảng Bình, một lượng đáng kể ở Quảng Trị, Thừa Thiên-Huế và hiếm gặp hơn ở Hà Tĩnh, Quảng Nam. Chúng có mặt trong các hệ tầng Bắc Sơn, Đồng Giao, La Khê, Cò Bai, Cát Đằng và ít hơn trong các hệ tầng Mục Bài, Rào Chan, Đồng Trầu… Đá có độ liền khối tốt với nhiều màu sắc, hoa văn khác nhau: màu đen tuyền hoặc màu đen có chứa các dải mạch calcit; loại màu nâu hồng nhạt, đỏ nhạt; loại màu loang lổ kiểu da báo, vân mây; biến loại nhũ vôi tái kết tinh nhiều màu sắc…

Một số loại đá trầm tích sinh hóa carbonat

Đá trầm tích lục nguyên có diện phân bố rất rộng lớn ở khu vực miền Trung, trong thành phần của nhiều hệ tầng có tuổi thành tạo khác nhau, có giá trị sử dụng nhất là các đá cát bột kết tuổi Jura thuộc hệ tầng Hữu Chánh phân bố trong tỉnh Quảng Nam. Các đá này hiện đang được sử dụng để tạc phù điêu rất ấn tượngCác đá magma thuộc phức hệ Điền Thượng, Phú Lộc và Trà Bồng; một số biến loại granit thuộc các phức hệ Trường Sơn, Đại Lộc, Bến Giằng – Quế Sơn, Hải Vân,… đạt tiêu chuẩn để chế tác các mặt hàng trang lát, trang trí cho các công trình xây dựng cao cấp.

Các đá biến chất, chủ yếu là cát kết dạng quarzit, quarzit có cấu tạo sọc dải thuộc hệ tầng A Vương ở khu vực A Râng, huyện A Lưới có thể dùng để làm đá trang lát cao cấp hoặc chế tác thành các bức tranh đá nghệ thuật rất ấn tượng. Ngoài các điểm đá hoa trắng đang được khai thác làm đá mỹ nghệ ở Nghệ An, đề tài đã phát hiện thêm các điểm đá hoa mới có chất lượng tốt có thể là nguồn nguyên liệu bổ sung rất đáng quan tâm.

Đá đỏ (Jasma) có màu đỏ đặc trưng ở xã Cao Ngọc, huyện Ngọc Lạc (Thanh Hóa), tuy diện phân bố nhỏ, song có thể khai thác sử dụng.

Đá đỏ (Jasma)

Đá nazơđac chỉ gặp duy nhất trong địa phận xã Châu Thành, huyện Quỳ Hợp (Nghệ An) dưới dạng các tảng lăn phân bố dọc theo suối Nậm Guap, Nậm Roong, có chứa lác đác các khoáng vật nhóm coridon màu xanh nhạt, còn lại chủ yếu là các magnetit, hematit và tập hợp sericit.

Thạch anh tinh thể là loại ít phổ biến. Đáng chú ý là ngoài thạch anh dạng mạch phát triển trong các tầng trầm tích –núi lửa, còn gặp chúng trong mỏ sắt-mangan ở Đức Lập, Đức Thọ (Hà tĩnh). Ở các mỏ khai thác quặng Fe-Mn, càng xuống sâu lượng thạch anh lại tăng lên, do vậy phần nằm dưới các vỉa quặng Fe-Mn ở đây có thể còn tồn tại nhiều tinh thể thạch anh có chất lượng tốt.

Thạch anh tinh thể

Trên cơ sở nghiên cứu của đề tài, có thể thấy các tỉnh miền Trung có nguồn nguyên liệu đá mỹ nghệ, đá trang lát và trang trí rất đa dạng và phong phú. Các nghiên cứu sơ bộ cho thấy, trữ lượng của các loại đá này rất lớn và điều kiện khai thác khá thuận lợi. Đây là một trong những nguồn tài nguyên địa chất có giá trị và cần được tính đến trong việc khai thác phục vụ các mục tiêu phát triển kinh tế xã hội của địa phương.

Các đề tài điều tra, đánh giá triển vọng và khả năng khai thác nguồn đá mỹ nghệ ở một số tỉnh Việt Nam của các nhà khoa học Viện Địa chất là cơ sở cho các địa phương định hướng triển khai sử dụng nguồn tài nguyên đá có giá trị này đúng hướng, đúng mục đích, góp phần giúp cho các tỉnh có thế mạnh để phát triển kinh tế ngành nghề mới trong tương lai. Điều này sẽ góp phần tích cực vào việc bổ sung cơ cấu nghành nghề của các tỉnh và tạo điều kiện cho ngành nghề mới có điều kiện phát triển. Đồng thời tận dụng và kết hợp được các yếu tố nguyên liệu, nhân lực và thị trường để sản xuất kinh doanh, tạo công ăn việc làm, góp phần xóa đói giảm nghèo, làm nên thương hiệu đá mỹ nghệ đặc sắc trong một tương lai không xa.

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *